21 Nisan 2026
Altın 6934.51
BIST 12433.5
Dolar 44.8844
Euro 52.8558
Sterlin 60.5082
Ankara 4°C

Gümrükte kanun değişikliği tasarısı

Gümrükte kanun değişikliği tasarısı
5607 Sayılı Kaçakçılıkla Mücadele Kanunu ve 4458 Sayılı Gümrük Kanununda Değişiklik Yapılmasını Öngören Kanun Tasarısı..

4458 SAYILI GÜMRÜK KANUNUNDA VE 5607 SAYILI KAÇAKÇILIKLA MÜCADELE KANUNUNDA DEĞİŞİKLİK YAPILMASINA DAİR KANUN TASARISI

MADDE 1- 27/10/1999 tarihli ve 4458 sayılı Gümrük Kanununun 3 üncü maddesinin birinci fıkrasının  ikinci  bendinin  (a)  alt  bendi  aşağıdaki  şekilde  değiştirilmiş  ve  fıkraya  aşağıdaki bent  eklenmiştir.  "a)  Gümrük  idaresi  veya  gümrük  idareleri"  deyimi,  merkez  ve  taşra teşkilatında  gümrük mevzuatında  belirtilen  iş  ve  işlemleri  bizzat  yürütülen  birimleri;"  "26. "Gümrüklenmiş  değer"  deyimi,  uluslararası  kıymet  sözleşmesine  göre  belirlenecek;  ithal eşyası için eşyanın CIF kıymeli ile gümrük vergileri toplamını, ihraç eşyası için FOB kıymeti ile gümrük vergileri toplamını;"

MADDE  2-  4458  sayılı Kanunun  177  nci maddesinin  birinci  fıkrasının  (l)  bendi  aşağıdaki şekilde  değiştirilmiş  ve  maddeye  aşağıdaki  fikralar  eklenmiştir.  "1)  234  üncü  maddesinin yedinci fıkrası, 235  inci maddesinin altıncı  ile yedinci fıkrası ve 237 nci maddesinin üçüncü fıkrası  ile  yedinci  fıkrasında  belirtilen  eşya,"  "4.  Tasfiye  edilmesine  karar  verilen  eşyanın bulunmaması halinde, bu eşyanın gümrüklenmiş değeri kadar para cezası alınır."

MADDE  3-  4458  sayılı  Kanunun  231  inci  maddesi  aşağıdaki  şekilde  değiştirilmiştir. "MADDE  231-  1.  Bu  Kanun  hükümlerine  göre  idari  yaptırım  kararı  verilmesinde,  fiili gerçekleştiren kişilerin kasıtlı olup olmadıkları aranmaz. 2. Bu Kısım hükümlerine göre ceza verilmesi,  bu  eylemleri  yapanlar  hakkında  diğer  idari  yaptırımların  uygulanmasına  engel teşkil  etmez.  3. Bu Kanun  hükümlerine  göre  idari  yaptırımın  kararları  üç  yıl  içinde  karara bağlanıp  tebliğ  edilmediği  takdirde  zamanaşımına  uğrar.  4.  Kesinleşen  idari  para  cezaları 6183  sayılı Amme Alacaklarının Tahsil Usulü Hakkında Kanun  hükümlerine  göre  takip  ve tahsil edilir. "

MADDE  4-  4458  sayılı Kanunun  234  üncü maddesinin  birinci  fıkrasının  (a)  bendinde  yer alan  "gümrük  vergisi"  ibaresi  "ithalat  vergileri",  "gümrük  vergisinden"  ibaresi  "ithalat vergilerinden",  birinci  fıkrasının  (b)  bendinde  yer  alan  'gümrük  vergisine"  ibaresi  "ithalat vergilerine",  "gümrük  vergisinden"  ibaresi  "ithalat  vergilerinden",  birinci  fıkrasının  (c) bendinde yer alan "gümrük vergisinden" ibaresi "ithalat verglerinden" olarak değiştirilmiş ve maddeye  aşağıdaki  fıkra  eklenmiştir.  "7.  Özel  kanunları  gereğince  gümrük  vergilerinden kısmen veya tamamen muaf olarak ithal edilen eşyayı, ithal amacı dışında başka bir kullanıma tahsis eden, satan veya devreden ya da bu özelliğini bilerek satın alan veya kabul eden kişiden söz  konusu  eşyaya  ilişkin  gümrük  vergileri  alınır  ve  gümrüklenmiş  değer  kadar  idari  para cezası  verilir.  Söz  konusu  eşya  177  ila  180  inci  madde  hükümlerine  göre  tasfiyeye  tabi tutulur."

MADDE  5-  4458  sayılı  Kanunun  235  inci  maddesi  aşağıdaki  şekilde  değiştirilmiştir. "MADDE 235- 1. Genel düzenleyici idari işlemlerle ithali yasaklanan eşyayı serbest dolaşıma sokan  kişiye,  eşyanın  gümrüklenmiş  değerinin  dört  katı  idarî  para  cezası  verilir.  Eşyanın değersiz,  artık  veya  atık madde  olması  durumunda,  idari  para  cezası;  dökme  halinde  gelen eşya  için  ton başına yirmibin Türk Lirası, ambajlı gelmesi halinde kap başına dört yüz Türk Lirası olarak hesaplanır. 2. İthali lisansa, şarta, izne, kısıntıya veya belli kuruluşların vereceği uygunluk  veya  yeterlilik  belgesine  tâbi  olan  eşyayı,  aldatıcı  işlem  ve  davranışlarla  serbest dolaşıma  sokan  kişiye  eşyanın  gümrüklenmiş  değerinin  iki  katı  idari  para  cezası  verilir. Eşyanın değersiz, artık veya atık madde olması durumunda, idari para cezası; dökme halinde gelen eşya için ton başına beşbin Türk Lirası, ambalajlı gelmesi halinde kap başına yüz Türk Lirası olarak hesaplanır. 3. Genel düzenleyici  idari  işlemlerle  ihracı yasaklanan eşyayı  ihraç eden kişiye, eşyanın gümrüklenmış değerinin  iki katı  idarî para cezası verilir. İhracı,  lisansa, şarta,  izne, kısıntıya veya belli kııruluşların vereceği uygunluk veya yeterlilik belgesine  tabi olan eşyayı aldatıcı işlem ve davranışlarla ihraç eden kişiye, eşyanın gümrüklenmiş değerinin yarısı  kadar  idarî  para  cezası  verilir.  4.  Yukarıdaki  fıkralarda  tanımlanan  fiiller  teşebbüs aşamasında  kalmış  olsa  bile,  tamamlanmış  gibi  cezalandırılır.  5.  Yolcuların,  gümrük mevzuatına  göre  zatî  ve  hediyelik  eşya  kapsamı  dışında  olup  beyanlarına  aykırı  olarak üzerlerinde,  eşyası  arasında veya  taşıma  araçlarında  çıkan  ya da başkasına  ait olduğu halde kendi zati eşyasıymış gibi gösterdikleri eşyanın gümrük vergileri, gümrük idarelerince iki kat olarak alınır ve eşya sahibine teslim edilir. 6. Beşinci fıkrada belirtilen eşya, gümrük vergileri ödenmediği  takdirde, gümrüğe  terkedilmiş sayılır. 7. Birinci ve  ikinci fıkrada beliıtilen eşya, 177 ila 180 inci madde hükümlerine göre tasfiyeye tabi tutulur."

MADDE  6-  4458  sayılı  Kanunun  236  ncı  maddesinin  birinci  fıkrası  aşağıdaki  şekilde değiştirilmiş  ve  maddeye  aşağıdaki  fıkra  eklenmiştir.  "1.  Gümrük  antrepoları  veya  geçici depolama  yerlerindeki  serbest  dolaşımda  bulunmayan  eşyanın,  gümrük  idaresinin  izni olmadan  kısmen  veya  tamamen  çıkarılması  halinde  veya  yapılan  sayımlarda  kayıtlara  göre eşyanın bir kısmının noksan olduğunun anlaşılması halinde, 184 üncü veya 189 uncu madde hükümleri  uyarınca  noksan  çıkan  eşyanın  ithalat  veya  ihracat  vergilerinin  yanı  sıra, gümrüklenmiş  değerinin  iki  katı  idari  para  cezası  alınır."  "3.  Yapılan  inceleme  ve denetlemeler  sonucunda,  gümrüksüz  satış  mağazalarından  hak  sahibi  olmayanlara  satış yapılması  veya  hak  sahibi  olmakla  birlikte  limit  üstü  satış  yapılması  halinde,  eşyaya  ait gümrük vergileri ile bu vergilerin üç katı idari para cezası alınır."

MADDE 7- 4458 sayılı Kanunun 237 inci maddesinin birinci ve üçüncü fıkralarında yer alan "veya acentaları" ibaresi "acentaları veya diğer yetkilileri", üçüncü fıkrasında yer alan "eşyaya el  konularak müsadere  olunur"  ibaresi  "eşyanın  177  ila  180  inci madde  hükümlerine  göre tasfiyeye tabi tutulmasına karar verilir", altıncı fıkrasında yer alan "veya acentalardan" ibaresi "acentaları  veya  diğer  yetkililerinden"  olarak  değiştirilmiş  ve  maddeye  aşağıdaki  fıkra eklenmiştir. "7. Türkiye Gümrük Bölgesine giriş yapanlar içerisinde özet beyan verilmeksizin eşya  getirildiğinin  Kanunun  35/  B  maddesinin  altıncı  fıkrasında  sayılan  hallerden  sonra gümrük  idaresine  bildirilmesi  veya  gümrük  idaresince  belirlendiği  durumlarda,  bu  eşyanın daha  önce  verilmiş  olan  özet  beyanlardan  biri  ile  ilişkili  olmadığının  anlaşılması  veya  eşya için  özet  beyan  vermekle  yükümlü  olan  kişinin  tespit  edilememesi  halinde,  eşyayı Türkiye Gümrük  Bölgesine  getiren  kişi  tarafından  eşyanın  yanlışlıkla  mahrecinden  fazla  olarak yüklenmiş  olduğu  gümrük  idaresince  belirlenecek  süre  içinde  kanıtlanamadığı  takdirde,  söz konusu  eşyanın  177  ila  180  inci madde  hükümlerine  göre  tasfiyeye  tabi  tutulmasına  karar verilir ve eşyanın CIF kıymeti kadar para cezası alınır. "

MADDE  8-  4458  sayılı  Kanunun  239  uncu  maddesine  aşağıdaki  fıkra  eklenmiştir.  "2. Gümrük  vergileri  ödenmek  suretiyle  ihraç  edilebilen  eşyayı,  gümrük  işlemlerine  tâbi tutmaksızın  veya  gümrük  vergileri  kısmen  veya  tamamen  ödenmeksizin  Türkiye  Gümrük Belgesinden çıkaranlardan eşyanın gümrük vergilerinin iki katı idari para cezası alınır."

MADDE 9- 4458 sayılı Kanunun 241 inci maddesinin altıncı fıkrasının (a) bendinin sonunda yer  alan  "yanaşması"  ibaresinden  sonra  gelmek  üzere  "ile  yükü  bulunmadığı  halde  yükü olmadığının ve başka bir  limana  çıkarıldığının veya  avarya olduğunun kanıtlanamaması." ibaresi eklenmiştir.

---
 
MADDE  10-  21/03/2007  tarihli  ve  5607  sayılı  Kaçakçılıkla Mücadele Kanununun  3  üncü maddesinin  birinci  fıkrasının  sonuna  "Eşyanın  gümrük  vergilerinden muaf  olması  halinde, verilecek  ceza  üçte  birinden  yarısına  kadar  indirilir"  ifadesi  eklenmiş  ve  aynı  maddesinin onüçüncü  fıkrası  aşağıdaki  şekilde  değiştirilmiştir.  (13)  Eşyayı,  gümrük  kapıları  dışından çıkaran  kişi,  altı  aydan  iki  yıla  kadar  hapis  ve  beşbin  güne  kadar  adli  para  cezası  ile cezalandırılır.

MADDE 11- 5607 sayılı Kanunun 11 inci maddesinin üçüncü fıkrasından sonra gelmek üzere aşağıdaki  fıkralar  eklenmiş  ve  fıkra  numaraları  buna  göre  teselsül  ettirilmiştir.  "(4) Muhafazası  özel  tesis  ve  tertibatı  gerektiren  veya  miktar  bakımından  fazla  olan  eşya. Özelliklerine  göre  doğrudan  ilgili  idarelere,  bunun  mümkün  olmaması  halinde  İçişleri Bakanlığı ile Gümrük ve Ticaret Bakanlığınca belirlenecek usul ve esaslara göre mahallin en büyük mülkî  amirinin  uygun  göreceği  yerlere  konulur.  (5)  Bu Kanun  uyarınca  el  konulan tütün ve tütün mamulleri  ile alkollü  içkilerle  ilgili olarak yakalamayı yapan birim  tarafından numune alınarak dava müddetince usulüne uygun muhafaza edilmek üzere en yakın gümrük idaresine gönderilir. Yakalamayı yapan birim  tarafından birinci  fıkraya göre gerekli  tespitler yapıldıktan  sonra  mahallin  en  büyük  mülki  idare  amirinden  imha  onayı  alınır.  Bu  onay üzerine  yakalayan  birim  koordinatörlüğünde,  sağlık  il  müdürlüğü,  çevre  ve  şehircilik  il müdürlüğü ve gümrük  idaresi  temsilcilerinin nezaretinde eşya  imha edilir veya  imha edecek kurum, kuruluş veya işletmeye teslim edilir. İmha işlemleri bir tutanağa bağlanır. (6) 3/1/2002 tarihli  ve  4733  sayılı  lütün  ve  Alkol  Piyasası  Düzenleme  Kurumu  Teşkilat  ve  Görevleri Hakkında Kanuna göre el konulan  tütün ve  tütün mamulleri  ile alkollü  içkilerle  ilgili olarak, yakalamayı  yapan  birim  tarafından  numune  alınmasını müteakip mahallin  en  büyük mülki idare  amirinden  imha  onayı  alınır  Bu  onay  üzerine  yakalayan  birim  koordinatörlüğünde, sağlık  il müdürlüğü,  çevre  ve  şehircilik  il müdürlüğü  temsilcilerinin  nezaretinde  eşya  imha edilir  veya  imha  edecek  kurum,  kuruluş  veya  işletmeye  teslim  edilir.  İmha  işlemleri  bir tutanağa  bağlanır. Bu  eşyanın muhafazası,  depolanması,  yüklenmesi,  boşaltılması,  nakliyesi ve  imhası  gibi  nedenlerle  yapılan  masraflar  Tütün  ve  Alkol  Piyasası  Düzenleme  Kurumu tarafından karşılanır. (7) Birinci, üçüncü, dördüncü ve beşinci fıkralar uyarınca elkonulan ve alıkonulan her türlü eşya ve taşıma  araçlarının  muhafazası,  depolanması,  yüklenmesi,  boşaltılması  ve  nakliyesi  gibi nedenlerle yapılan masraflar, gümrük idaresince karşılanır."

MADDE  12-  5607  sayılı  Kanunun  16  ncı  maddesinin  birinci  fıkrası  aşağıdaki  şekilde değiştirilmiştir.  "(1)  Bu  Kanunda  tanımlanan  suçların  konusunu  oluşturması  dolayısıyla müsadere  yaptırımının  uygulanabileceği  eşya  sahibine  iade  edilemez.  Bu  eşya  hakkında elkoyma tarihinden itibaren üç ay içinde kamu davasının açılmaması veya kamu davası açılsa dahi kovuşturmanın  sonuçlanmaması halinde derhal  tasfiye  edilir. Ancak eşyanın: a) Zarara uğraması, değerinde esaslı ölçüde kayıp meydana gelme tehlikesinin varlığı halinde üç gün. b) Muhafazasının  ciddi  külfet  oluşturması  halinde  onbeş  gün  içinde,  eşyadan  numune alınmasının mümkün  olduğu  durumlarda  numune  alınarak, mümkün  olmaması  halinde  ise gerekli tespitler yapılarak derhal tasfiye edilir."

MADDE 13- 5607 sayılı Kanunun; a) 3 üncü maddesinin başlığından "ve kabahatler" ibaresi ile  birinci  fıkrasında  yer  alan  "belirlenen"  ibaresi.  b)  4  üncü maddesinin  birinci,  ikinci  ve beşinci fıkralarında yer alan "ve kabahatlerin" ibaresi. c) 5 inci maddesinin birinci fıkrasında yer  alan  "veya kabahatlerden"  ibaresi.  ç) 15  inci maddesinin birinci  fıkrasında  yer  alan  "ve kabahatler"  ibaresi  ile  "veya mülkiyetin  kamuya  geçirilmesi"  ibaresi,  d)  20  nci maddesinin birinci fıkrasının (b) bendinde yer alan "veya kabahat" ibaresi, e) 23 üncü maddesinin birinci fıkrasının  (c)  bendinde  yer  alan  "ya  da  mülkiyetinin  kamuya  geçirilmesine"  ve  dördüncü fıkrasında  yer  alan  "ya  da  mülkiyetinin  kamuya  geçirilmesi"  ibareleri,  madde  metninden çıkarılmıştır.

MADDE  14-  5607  sayılı  Kanunun;  a)  3  üncü  maddesinin  altıncı,  sekizinci,  dokuzuncu, onuncu,  onbirinci,  onbeşinci,  onaltıncı  ve  onyedinci  fıkraları,  b)  6  ncı maddesinin  birinci, ikinci ve üçüncü  fıkraları,  c) 7 nci maddesinin  ikinci  fıkrası,  ç) 8  inci maddesi, d) 14 üncü maddesi, e) 16 ncı maddesinin ikinci fıkrasının (b) bendi, f) 17 nci maddesinin birinci fıkrası, yürürlükten kaldırılmıştır.

MADDE  15-  5607  sayılı  Kanunun,  a)  15  inci  maddesinin  binncı  fıkrasında  ver  alan "yaptırımlarının"  ibaresi  yaptırımının",  b)  16  ncı  maddesinin  ikinci  fıkrasında  yer  alan "hallerinde" ibaresi "halinde", olarak değiştirilmiştir.

MADDE  16-5607  sayılı Kanunun  geçici  3  üncü maddesinin;  1) Birinci  fıkrasında  yer  alan "1/1/  2012"  ibaresi  "1/1/2015"  şeklinde,  2)  Üçüncü  fıkrası;  "(3)  11  inci  maddenin  altıncı fıkrasında öngörülen usul ve esaslar yürürlüğe konuluncaya kadar mevcut düzenlemelerin bu kanuna aykırı olmayan hükümlerinin uygulanmasına devam edilir." şeklinde değiştirilmiştir.

MADDE. 17- 5607 sayılı Kanuna aşağıdaki geçici madde eklenmiştir.

 "GEÇİCİ MADDE 6 - (1) Bu Kanunun  yürürlüğe girdigi  tarihten önce gümrük  idaresine  teslim edilen  tütün,  tütün mamulleri ve alkollü içkiler numune alınarak gümrük idaresince imha edilir. (2) Bu Kanunun yürürlüğe girdiği  tarihler, önce gümrük idaresine teslim edilmemiş  tütün,  tütün mamulleri ve alkollü  içkiler  11  inci  maddenin  beşınci  ve  altıncı  fıkraları  uyarınca  imha  edilir.  (3)  Bu Kanunun  yürürlüğe  girdiği  tarihten  önce  elkonulan  eşya  hakkında  bu  Kanunun  yürürlüğe girdiği tarihten itibaren üç ay içinde kamu davasının açılmaması veya kamu davası açılsa dahi kovuşturmanın  sonuçlanmaması  halinde  derhal  tasfiye  edilir."
GEÇİCİ MADDE  1-  (1)  Bu Kanunun  yürürlüğe  girdiği  tarihten  önce  5607  sayılı  Kanunun  3  üncü  maddesinin  sekiz, dokuz,  on,  onbir,  onüç,  onbeş  ve  onaltıncı  fıkraları,  6  ncı  maddesinin  bir,  iki  ve  üçüncü fıkraları  ve  7  nci  maddesinin  ikinci  fıkrası  uyarınca  işlem  yapılmak  üzere  Cumhuriyet Savcılarına  intikal  ettirilen dosyalarla  ilgili olarak, bu Kanunun  yürürlüğe  girdiği  tarihle,  a) İdari  para  cezası  hakkında  karar  verilmemiş  olan  dosyalarda  Cumhuriyet  Savcılarınca görevsizlik  kararı  verilerek  dosya  ilgili  gümrük  müdürlüğüne  gönderilir  b)  Mülkiyetin kamuya  geçirilmesi  hakkında  karar  verilmemiş  olan  dosyalarda  sulh  ceza  mahkemesince görevsizlik kararı verilerek dosya ilgili gümrük müdürlüğüne gönderilir. c)  Cumhuriyet  savcısınca  idari  para  cezası,  sulh  ceza  mahkemesince  mülkiyetin  kamuya geçirilmesi  hakkında  karar  verilmiş  ancak  başvuru  süresi  geçmemiş  olan  dosyalarda,  bu Kanunun  yürürlüğe  girdiği  tarihten  itibaren  on  beş  gün  içinde  ilgili  idari  yargı  merciine başvuru  yapılabilir  ç)  İdari  para  cezası  veya  mülkiyetin  kamuya  geçirilmesi  hakkındaki kararlara karşı süresi içinde başvuru yapılan dosyalarda, sulh ceza mahkemesince görevsizlik kararı  verilerek  dosya  ilgili  olan  yargı  merciine  gönderilir.  d)  İdari  para  cezası  veya mülkiyetin  kamuya  geçirilmesi  hakkındaki  kararlara  karşı  yapılan  başvuru  üzerine mahkemece  karar  verilmiş  ancak  itiraz  süresi  geçmemiş  olan  dosyalarda,  bu  Kanunun yürürlüğe girdiği tarihten itibaren yedi gün içinde ilgili idari yargı merciine itiraz edilebilir. e) İdari  para  cezası  veya  mülkiyetin  kamuya  geçirilmesi  hakkındaki  kararlara  karşı  yapılan başvuru üzerine mahkemece verilen karar, karşı  süresi  içinde  itiraz edilmiş olan dosyalarda, ağır  ceza  mahkemesince  görevsizlik  kararı  verilerek  dosya  ilgili  idari  yargı  merciine gönderilir.  f) Kesinleşmiş olan  idari para  cezası ve mülkiyetin kamuya  geçirilmesi kararları 5607 sayılı Kanunun mülga hükümleri uyarınca takip ve tahsil edilir.

MADDE 18- Bu Kanun yayımı tarihinde yürürlüğe girer. MADDE l9- Bu Kanun hükümlerini Bakanlar Kurulu yürütür.

GENEL GEREKÇE

5237 sayılı Türk Ceza Kanununun 5  inci maddesinde bu Kanunun genel hükümlerinin özel ceza kanunları ve ceza  içeren kanunlardaki suçlar hakkında da uygulanacağı düzenlenmiştir. 5326  sayılı Kabahatler Kanununun 3 üncü maddesinde de, bu Kanunun genel hükümlerinin diğer  kanunlardaki  kabahatler  hakkında  da  uygulanacağı  hükme  bağlanmıştır. Bu  hükümler gereğince  4926  sayılı  Kaçakçılıkla  Mücadele  Kanununun  suç  ve  kabahate  ilişkin  genel düzenlemelerinin 5237 sayılı Türk Ceza Kanunu ve 5326 sayılı Kabahatler Kanununa uyumlu hale  getirilmesi  gerektiğinden  4926  sayılı  Kanunu  yürürlükten  kaldıran  5607  sayılı Kaçakçılıkla Mücadele  Kanunu  yürürlüğe  girmiştir.  Ancak,  5607  sayılı  Kanunda  yer  alan kabahat  fiillerinin  birçoğu  ya  da  bu  kabahat  fiillerinin  benzerleri  aynı  zamanda  4458  sayılı Gümrük Kanununda kabahat olarak düzenlenmiş ve ayrı cezalar öngörülmüştür. 5607  sayılı Kanunda yer alan kabahatlerin ancak kasten işlenebileceği hükme bağlanmışken, 4458 sayılı Kanunda  idari  para  cezası  verilebilmesi  için  söz  konusu  fiillerin  taksirle  işlenmesi  yeterli görülmüştür. Gümrük  idareleri,  fiilin 4458  sayılı Kanunda da yer alması halinde, hem 4458 sayılı Kanun hükümleri uyarınca idari para cezası düzenlenmekte hem de fiilin kasıtla işlenip işlenmediği  hususunu  mahkemelerin  takdirinde  görmeleri  nedeniyle,  fiilde  kasıt  unsuru bulunup  bulunmadığı  yönünden  araştırma  yapmaksızın  5237  sayılı  Kanun  ve  5607  sayılı Kanun hükümleri uyarınca konu Cumhuriyet Başsavcılığına intikal ettirilmektedir. 5607 sayılı Kanundaki  idari  para  cezalarını  vermeye  Cumhuriyet  Savcısı,  4458  sayılı Kanundaki  idari para  cezalarını  vermeye  gümrük  idarelerinin  amirleri  veya  yardımcıları  yetkilidir.

Kaçakçılıkla Mücadele Kanunu hükümlerine göre düzenlenen idari para cezalarına itiraz adli yargıda, Gümrük Kanunu  hükümlerine  göre  düzenlenen  idari  para  cezasına  itiraz  ise  idari yargıda yapılmaktadır. Aynı fiil için birden fazla Kanunda hüküm bulunması, aynı fiil için iki ayrı ceza uygulanmasına ve  iki ayrı dava açılmasına, gümrük  idarelerinin yanı  sıra yargının yükünün de artmasına neden olmaktadır. 22.02.2011 tarihi itibarıyla taraf olduğumuz gümrük cezalarına  ilişkin  idari  dava  sayısı  11.983  iken  kaçakçılık  davası  sayısı  62.997'dir.  Dava sayısının yüksek olmasının diğer sebepleri, Bakanlık işlem hacminin yüksek olması, davaların her beyanname için ayrı açılması, geriye dönük taramalar ve müşterek-müteselsil sorumluk ve kabahat iştirak müessesesi olarak sıralanabilir. Tasarı ile hem 5607 sayılı Kanunda "kabahat", hem de 4458  sayılı Kanunda "kabahat" olarak düzenlenen  fiillere  ilişkin düzenlemeler 5607 sayılı Kanundan  çıkarılmakta,  iki  kanunda  yer  alan mükerrer  hükümlerin  netleştirilmesi  ve mevzuatın sadeleştirilmesi amaçlanmaktadır.

MADDE GEREKÇELERİ

MADDE1-  5607  sayılı  Kanunda  yer  alan  kabahatlere  ilişkin  düzenlemelerin  4458  sayılı Gümrük  Kanununa  aktarılması  ve  bu  fiillere  ilişkin  para  cezalarının  gümrüklenmiş  değer üzerinden belirlenmesi nedeniyle madde ile tanımlar arasına "gümrüklenmiş değer" ibaresi de eklenerek  uygulamaya  açıklık  getirilmesi  amaçlanmaktadır.  Ayrıca,  gümrük  idaresi  veya gümrük  idareleri  deyimi  yeniden  tanımlanarak  Gümrük  ve  Ticaret  Bakanlığı  şeklinde örgütlenme sonrası, Bakanlığın gümrük mevzuatı ile ilgili birimlerinin belirlenmesi ile görev ve yetki karışıklığı olmaması amaçlanmıştır.

MADDE  2-  Madde  ile,  5607  sayılı  Kanundan  4458  sayılı  Gümrük  Kanununa  aktarılan kabahat fıiilleri konusu eşyadan tasfiyeye tabi tutulacak olanlarının da tasfiye edilecek eşyalar arasına eklenmesi amaçlanmakta  ve maddeye  tasfiye  edilecek  eşyanın  bulunmaması  haline  ilişkin  düzenleme eklenmektedir.

MADDE  3-  5607  sayılı  Kanunda  yer  alan  kabahatlere  ilişkin  düzenlemelerin  4458  sayılı Gümrük Kanununa aktarılması nedeniyle madde  ile,  idari para cezalarına uygulanacak genel hükümler yeniden düzenlenmektedir.

MADDE 4- Madde  ile beyan  ile denetleme veya  teslimden  sonra kontrol  sonucunda ortaya çıkan noksanlıklar ve buna  ilişkin cezai müeyyideler gümrük vergileri yerine daha geniş bir kapsama  sahip  olan  ithalat  vergileri  tabın  üzerinden  yeniden  düzenlenmektedir. Madde  ile 5607  sayılı  Kanunun  3  üncü  maddesinin  altıncı  fıkrasında  suç  olarak  tanımlanmış  olan düzenlemenin kabahat fiili olarak 4458 sayılı Gümrük Kanununda düzenlenmiş ve bu fıkraya konu eşyanın tasfiyeye tabi tutulacağına ilişkin hüküm eklenmiştir.

MADDE  5-  Madde  ile  5607  sayılı  Kanunun  3  üncü  madeesinin  on,  onbir  ve  onüçüncü fıkralarında yer alan düzenlemeler aynen alnarak 4458 sayılı Kanunun 235 nci maddesi olarak düzenlenmiş  ve  bu  fıkralara  konu  eşyanın  tasfiyeye  tabi  tutulacağına  ilişkin  hüküm eklenmiştir. Madde  ile  4458  sayılı  Kanunun  239  uncu maddesine,  5607  sayılı  Kanunun  3 üncü maddesinin on beşinci fıkrasında yer alan düzenleme eklenmiştir.

MADDE  6- Madde  ile  4458  sayılı Kanunun  235  inci maddesi  ve  236  ncı maddesinde  yer alan  benzer  fiillerin  birleştirilmesi  amaçlanmış  ve maddeye  gümrüksüz  satış mağazaları  ile ilgili olarak mevzuat boşluğunu önleyecek düzenleme eklenmiştir.

MADDE  7- Madde  ile  4458  sayılı Kanunun  237  nci maddesinin  birinci,  üçüncü  ve  altıncı fıkralarına  taşıtlara  ilişkin  özet  beyan  verebilecek  kişilere  ilişkin  tanım  genişletilerek kolaylaştırma sağlanması amaçlanmış, üçüncü fıkrada yer alan ve kabahat fiili konusu eşyaya el konularak müsadere edileceğine ilişkin hüküm mevzuata uyumlu hale getirilmiş ve eşyanın tasfiyeye tabi tutulması hükmü getirilmiştir Gümrük Kanunun 35/B maddesinde özet beyanın taşıyıcıdan başka kişilerce de verilmesi hüküm altına alınmış olduğundan, taşıtta bulunan tüm eşya için tek bir özet beyan yerine birden fazla özet beyan verilebilecektir. Bu durumda özet beyan fazlalık takibatı taşıyıcıdan başka kişiler nezdinde de yapılabilecektir. Bununla birlikte, taşıtta bulunan  eşya  için hiç özet beyan verilmediğinin kanunda belirlenen  sürelerden  sonra bildirilmesi veya gümrük  idaresince anlaşılması ve yükümlülüğün kime ait olduğunun  tespit edilememesi halinde, cezai sorumluluğun eşyayı Türkiye Gümrük Bölgesine getiren kişiye ait olduğuna ilişkin düzenleme yapılmıştır.

MADDE  8- Madde  ile  4458  sayılı Kanunun  239  uncu maddesine,  5607  sayılı Kanunun  3 üncü maddesinin onbeşinci fıkrasında yer alan düzenleme eklenmiştir.

MADDE 9- Madde ile 5607 sayılı Kanunun 7 nci maddesinin ikinci fıkrasında yer alan ibare 4458 sayılı Kanunun 241 inci maddesinin altıncı fıkrasına eklenmiştir.

MADDE  10- Madde  ile,  5607  sayılı Kanunun  3  üncü maddesinin  1  inci  fıkrasının  sonuna 4458  sayılı  Kanunun  239  uncu  maddesinde  yer  alan  eşyanın  gümrük  vergilerinden  muaf olmasının  indirim neden olacağına  ilişkin düzenleme  eklenmiştir. Yine maddenin onüçüncü fıkrasında eşyanın gümrük kapıları dışından çıkarılması suç fiili düzenlenmiştir.

MADDE 11- Ülkemizin her yerinde kaçak eşya yakalanması  ihtimali vardır. Kaçak eşyanın yakalanacağı  yerin  tahmin  edilerek  depo  yapılması  veya  depo  kiralanması  mümkün bulunmamaktadır Böyle  bir  yol  izlenmesi  durumunda  kamu  kaynaklarının  verimli  ve  etkin kullanılmamış  olacağı  aşikârdır.  Bu  nedenle,  kaçak  eşya  yakalandığında  gümrük  idaresi ambarı varsa oraya konulması, yoksa veya eşyanın miktar bakımından fazla olması yada özel tesis  ve  tertibat  gerektirmesi  durumunda  eşyanın  özelliğine  göre  ilgili  idarelere  bunun  da mümkün  olmaması  durumunda  mülki  amirin  uygun  göreceği  yere  konulması  yönünde düzenleme  yapılarak  depolama  sorununa  daha  gerçekçi  çözüm  getirilmektedir..  Bu  çözüm şekli 4926 sayılı kanundaki düzenlemeye paraleldir. Diğcr taraftan, kaçak zannı ile yakalanan tütün,  tütün  mamulleri  ve  alkollü  içkilerin  ise  bugüne  kadar  sahibine  iadesi  yönünde mahkemesinden  karar  çıkmadığı  gibi  mevcut  ambarların  yaklaşık  %  80'i  bu  tür  eşyayla doludur. Ayrıca, Tütün ve Alkol Piyasası Düzenleme Kurumu tarafından söz konusu eşyanın yurt  içinde  satışı  ve  kullanımını  yasaklaması  nedeniyle  tamamı  imha  edilmektedir  Ancak, dava açıldıktan sonra bir yıl bekleme zorunluluğu bulunması nedeniyle ambarlarda yığılmalar olmaktadır. Bunun  önlenmesi  için  bu  tür  eşyanın  yakalandığında  imhası  önerilmiştir.  5607 sayılı Kanun kapsamında olmayıp 4733  sayılı Kanuna göre elkonulan bu  türde eşya  için de paralel düzenleme yapılmıştır.

MADDE 12- Kaçak eşya  için dava açma ve karar verme sürelerinin uzaması nedeniyle eşya ekonomiye kazandırılamadığı gibi beklemekten mütevellit değer kayıpları oluşmakta, imhalık hale gelebilmekte ve imha edilmesi halinde ayrı bir külfet doğmaktadır. Bu nedenle maddede değişiklik yapılmasına ihtiyaç duyulmuştur.

MADDE  13-  5607  sayılı  Kanunda  yer  alan  kabahatlere  ilişkin  düzenlemeler,  4458  sayılı Gümrük Kanununa aktarıldığından madde ile kabahat fiillerine ilişkin olarak Kanunun çeşitli maddelerinde yer alan ibarelerin Kanun metninden çıkarılması amaçlanmıştır.

MADDE  14-  5607  sayılı  Kanunda  yer  alan  kabahatlere  ilişkin  düzenlemeler,  4458  sayılı Gümrük Kanununa  aktarıldığından madde  ile  kabahat  fiillerine  ilişkin  olarak Kanunda  yer alan madde ve fıkraların Kanun metninden çıkarılması amaçlanmıştır.

MADDE  15-  5607  sayılı Kanunda  yer  alan  kabahatlere  ilişkin  düzenlemelerin  4458  sayılı Gümrük Kanununa  aktarılması  nedeniyle, madde  ile Kanunun  çeşitli maddelerinde  gerekli ifade değişiklikleri yapılmaktadır.

MADDE  16-  5607  sayılı Kanunun  yürürlüğe  girdiği  tarihten  bu  yana  kaçak  eşya  depoları kurmak  veya  mevcut  depolardan  kiralamak  veya  satın  almak  için  bütçeye  yeterli  ödenek konulması  mümkün  olmamıştır.  Gümrük  ve  Ticaret  Bakanlığı'nın  yeniden  örgütlenmesi sürecinde  yeni  kaynaklar  kullanılarak  kaçak  eşya  deposu  ihtiyacının  karşılanması öngörüldüğünden  maddenin  uygulama  süresinin  uzatılması  ve  bu  süre  içinde  doğabilecek hukuki boşlukların giderilmesi amaçlanmıştır.

MADDE  17- Kaçak  zannı  ile  yakalanan  eşyanın  yaklaşık %80'i  tütün,  tütün mamulleri  ve alkollü  içkilerden  oluşmakta,  bu  durum  ambarlarda  yığılmalara  ve  diğer  kaçak  eşyanın depolanmasında  sorunlara  yol  açmaktadır. Halen  ambarlarda bulunan bu  tür  eşyanın  imhası yönünde  düzenleme  yapılarak  kaçak  eşya  depolanmasındaki  sorunların  giderilmesi amaçlanmıştır.  Ayrıca  tasfiye  için,  el  koyma  tarihinden  itibaren  üç  ay  içerisinde  işlem yapılması  yönündeki  Kanunun  16  ncı  maddesinde  yapılan  değişikliğe  paralel  olarak, değişiklik sonrası halen elkonulmuş eşyaya uygulanacak hükümlerde oluşabilecek tereddütleri gıdermek  amacıyla  da  düzenleme  yapılmıştır.  GEÇİCİ  MADDE-  Madde  ile  bu  Kanunda yapılan  düzenlemeler  nedeniyle  mevzuatta  boşluk  oluşmaması  için  gerekli  olan  geçiş maddeleri düzenlenmektedir.

MADDE 18- Yürürlük maddesidir.

MADDE 19- Yürütme maddesidir.

YORUMLAR
YORUM YAZ
UYARI: Küfür, hakaret, rencide edici cümleler veya imalar, inançlara saldırı içeren, imla kuralları ile yazılmamış,
Türkçe karakter kullanılmayan ve büyük harflerle yazılmış yorumlar onaylanmamaktadır.
Önceki ve Sonraki Haberler
Bunlar da İlginizi Çekebilir