Bakan Gönül, TBMM Başkan Vekili Nevzat Pakdil, Kars Valisi Ahmet Kara ve beraberindekiler; açılış sonrası Toprak Otel'de düzenlenen anma etkinliklerine katıldı.
Sarıkamış dramını anlatan resim sergisi gezildikten sonra başlayan anma programında saygı duruşunda bulunularak İstiklal Marşı okundu.
Törende Kars Valisi Ahmet Kara ile Sarıkamış Belediye Başkanı İlhan Özbilen günün anlam ve önemini belirten konuşmalar yaptı.
Meclis Başkan Vekili Nevzat Pakdil, Sarıkamış'ta yaşananların bir dram olduğunun altını çizerek, "Hüzünlü bir geçmişi her yıl burada sizin huzurunuzda anlatmak kolay değil. Bu harekâtın askeri açıdan teknik açıdan değerlendirilmesini mutlaka ilgililer yapmaktadır. Keşke yapılmasaydı dediğimiz yanlışlar vardır kuşkusuz." dedi.
Pakdil, konuşurken zaman zaman duygulanırken, ağlamamak için büyük çaba harcadı.
Milli Savunma Bakanı Vecdi Gönül ise Sarıkamış Harekatı'nın tarihçesini anlattı ve Türkiye'nin kuruluşunda önemli bir yere sahip olduğunu söyledi.
Törenlere katılmaktan büyük mutluluk duyduğunu ifade eden Bakan Gönül, "Ancak şunu itiraf etmeliyim ki, değil Sarıkamış gibi binlerce şehidimiz tek bir şehidimizin merasiminde bile duyduğum eziklik, duyduğum mahcubiyet onlardan biri olamamanın bana verdiği eksiklik, bugün burada kendisini daha fazla hissettiriyor. Ne mutlu onlara ki mertebelerin en yükseğine çıktılar." diye konuştu.
Sarıkamış Harekâtı'nın başarılı bir plan olduğunu ancak stratejik faktörlerden mevsimin iyi değerlendirilmediğini vurgulayan Gönül, "Kuvvetler de koşullara uygun techizatlandırılmadığı için başarısızlıkla sonuçlandı. Ordunun kış şartlarına hazır olmaması ve olumsuz iklim şartları nedeniyle ikmal ve iaşe hizmetlerinin yapılmayışı hayvanların telef olmasına, dolayısıyla birliklerin dağılmasına yol açtı. Sarıkamış kimine göre bir destan, kimine göre bir facia, kimine göre ise bir dram. Her ne denirse densin, binlerce vatan evladının vatanı kurtarmak için mantık ve Kafkas sınırları dışında katlandığı bir büyük yolculuk. Türk ordusu yapılan bu muhaberede kahramanca savaşmıştır. Kayıplardaki etkenler çetin arazi ve çetin kış şartları, teçhizat eksikliği ve ikmal yetersizliğidir. Türk askeri sonuna kadar direnmiş, vatanın kurtarmak için sonsuz gayret göstermiştir. Sarıkamış Harekatı Türk milletinin vatanı ve kutsal varlıkları uğruna neler yapabileceğinin en güzel örneğidir." şeklinde konuştu.
Bu muharebede Türk ordusunu soğuk ve açlığın yendiğini dile getiren Bakan Gönül, "Türk askerinin Sarıkamış'ta gösterdiği metanet ve özveri çok yüksektir ve her türlü takdirin üzerindedir. Üzerinde bir kaputu ve ayağında postalı olsaydı ve sırtını bir çorbayla doyurabilseydi bütün olumsuz şartlara rağmen başarılı olacaktı." ifadesini kullandı.
Bakan Vecdi Gönül, Sarıkamış Harekâtı sırasına yapılan hataları ise şu şekilde dile getirdi: "Enver Paşa, 14 Aralık 1914'te İstanbul'dan Köprüköy'e gelmiş, taarruzun bahara bırakılmasını öneren Hasan İzzet Paşa'yı görevden alarak kendisi onun yerine geçmiş ve taarruz kararı vermiştir. Rusların bizim topların menzili dışında, bizim ise Rus toplarının menzili içinde olduğumuzu söyleyerek Rusların daha yaklaşmasını bekleyen tabur komutanının yerine geçerek ateş emri vermiş ve atışlar Rusları etkilemezken, bizim birliklerimiz Rus ateşiyle zayiat vermiştir. Bazı tarihçilere göre Başkomutan vekili Enver Paşa, Galiçya'da Ruslar karşısında zor durumda kalan Avusturyalıların yükünü hafifletmek için Doğu Cephesi'nde Ruslara taarruz kararı vermiştir. Ayrıca bu facia çok uzun yıllar halktan gizlenmiştir."
Konuşmaların ardından Vali Ahmet Kara, Bakan Gönül'e öğrencilerin yaptıkları sulu boya tabloyu hediye ederken, ardından Sarıkamış Oratoryosu sahnelendi.
Daha sonra Digor Gönül Korosu yöreyle ilgili türküler seslendirdi.
Etkinlik halk ozanları ile ses sanatçısı Recep Ergül'ün kahramanlık türküleri söylemesiyle sona erdi.
(CİHAN)
